Wie is betrokken?

Behandelende arts

De behandelende arts van een donor is meestal een arts van intensieve dienst of spoedgevallendienst. Hij behandelt de patiënt en stelt uiteindelijk mee de dood vast. 

Heeft de overledene geen formeel of informeel verzet tegen orgaandonatie gemeld, dan meldt de transplantatiecoördinator de donor aan bij Eurotransplant. Tot slot is de behandelende arts verantwoordelijk voor het stabiliseren en in optimale conditie houden van de donor, zodat de kans op geschikte organen en weefsels zo groot mogelijk is.

Verpleegkundigen

Verpleegkundigen van de intensieve dienst of van spoedgevallendienst zijn mee verantwoordelijk voor de verzorging van de donor en de begeleiding van de familie. Dat laatste gebeurt vaak in samenspraak met een psychosociale begeleider zoals een maatschappelijk werker, een psycholoog of een pastor. 

Onafhankelijke artsen

Volgens de wet moet de dood vastgesteld worden door drie artsen onafhankelijk van het transplantatieteam.

Transplantatiecoördinator

De transplantatiecoördinator is verantwoordelijk voor de organisatie van de donatieprocedure, zowel logistiek als inhoudelijk. De transplantatiecoördinator meldt alle belangrijke informatie over de donor aan Eurotransplant en controleert of aan de formele eisen is voldaan. Ook controleert hij in overleg met de transplantatieartsen de medische criteria die aan donororganen worden gesteld. De transplantatiecoördinator is mee verantwoordelijk voor een optimale behandeling van de orgaandonor en de zorg voor de nabestaanden zowel voor, tijdens als na de donatieprocedure. Tot slot verzorgt de transplantatiecoördinator de terugkoppeling van de transplantatieresultaten aan nabestaanden en medische professionals die bij de donatie betrokken waren.

 

Prioritair transport

Het prioritair transport wordt gebruikt voor het vervoer van transplantatieteams naar het donorziekenhuis, het vervoer van bloed- en weefselmonsters naar laboratoria, het vervoer van organen naar transplantatiecentra en het vervoer van het team met (inter-)nationale uitnamechirurgen.

Het transplantatiecentrum

Een gespecialiseerd team van het transplantatiecentrum is verantwoordelijk voor het uitnemen en beoordelen van donororganen. In België zijn er transplantatiecentra in Leuven, Gent, Antwerpen, Brussel, Luik, Jette en Aalst. Omdat het team van het transplantatiecentrum gespecialiseerd en ruim ervaren is, kan de aanpak persoonlijk verlopen. Het team staat iedereen bij en wordt betrokken bij de hele donatieprocedure. 

Eurotransplant

De uiteindelijke toewijzing van de organen aan een ‘ontvanger’ regelt Eurotransplant, een organisatie die acht Europese landen overkoepelt: België, Nederland, Luxemburg, Duitsland, Oostenrijk, Slovenië, Kroatië en Hongarije. Het grote voordeel van deze organisatie is dat je organen kunt uitwisselen, zeker als een orgaan heel dringend moet gevonden worden, en dat je kunt zoeken naar de meest geschikte ontvanger. Door de beste genetische ‘match’ te zoeken, wordt de kans op overleving zo groot mogelijk.

Een centraal computerbestand bevat van elke kandidaat een aantal gegevens: bloedgroep, H.L.A.-typering en -antistoffen. De afkorting HLA staat voor Humaan Leukocyten Antigeen, wat een belangrijk onderdeel is van het afweersysteem dat zich bevindt op witte bloedcellen. 

Als een orgaan beschikbaar wordt, selecteert deze computer de patiënt die de beste weefselovereenkomst heeft met de donor. Zodra de ontvanger is geïdentificeerd, waarschuwt Eurotransplant de transplantatiecoördinator het centrum waar de transplantatie zal plaatsvinden. Het centrum geeft alle noodzakelijke gegevens over de organisatie van de transplantatie (tijdstip van wegnemen, afstand tussen donor en ontvanger, vervoer van het orgaan ...). De transplantatiecoördinator van het centrum waar de patiënt is ingeschreven, organiseert het verdere verloop in overleg met de verantwoordelijke artsen.

Als de transplantatie is uitgevoerd, dan waarschuwt de transplantatiecoördinator Eurotransplant, die vervolgens de patiënt uit de wachtlijst verwijdert.

België profiteert van het hoge aantal donororganen dat het aan Eurotransplant bijdraagt. Natuurlijk wordt er eerst gekeken naar de beste overeenkomst tussen donororgaan en ontvanger. Maar er geldt ook een zogenaamde landenbalans. Als België bijvoorbeeld 150 organen aan andere landen zou schenken, moet het er gemiddeld ook 150 terugkrijgen. 

http://www.eurotransplant.org/cms/index.php?page=pat_belgium